THUHMAIHRUAI

[T.1]

Thurin Leh Thenthekawknak

A thawktir te lai ihsin, Khrihfa hi elawknak le thenthekawknak sosannak hmunbik ah a cang. Nauhak dingcungkarlam vek dinhmun lai ihsin Jesuh ih dinmi kawhhran hin Satan dokalhnak pakhat hnu pakhat a rak tuarsuak vivo. A harbikmi soisatnak khal lenglam silo sung lam sawn in a suak. Remawknak le ngaithiamnak thuthangtha in Zentel khawpi pawl a rak thlen ban nerno ceu a si, cumi cu Hebrai pawl dan le dun tuah mi hmangih kawhhran an hruaiawk ter ruangah a si. Cui dan cu rawl, tii, niserh ni pawl le a hleice in vunzimtan thu aha si.

[T.2]

Kawhhran hmaisa laiih dan thlun hrekkhat pawl cun, Zentel pawl khalin Hebrai nunphung pawl an thlunve tul in an ruat. Cumi cu pom tlak a si le silo hruaitu upa pawl in an ruat rero laiah Zentel pawl in Thlarau Thianghlim baptisma peknak an co hrihlo. Mihrek cun cumi cu an lungkim zetih mi tampi a cimneh man, thlarau lam ih mi theihlar Dungthluntu Piter le Barnabas pawl tiangin an lungkim. Hruaitu rinsan um le theisawntu annih pahnih vek hman a tluangtlam zetmi thuthangtha ihsin lampeng ah an pial timi cu zum umlo mi thil a si. Cu ruangah cuvek thil cu nunsim an tul vekin Dungthluntu Paul in Piter a tongih nun a sim a si.

Galati 2:11-13 11 Cule An`iok khua ih Piter a ra tlawn tikah miseenpi hmaiah langhngan in ka mawhthluk, ziangah tile a mawh a si ti a fiangtuk. 12 Jeim ih a rak thlah mi pawl an ra thlen hlan ahcun Zentel nunau pawl thawn rawl an ei tlang theu; a sinan cupawl an ra thlen hnu cun vunzimtan a pompitu pawl a tih ruangah Zentel mi pawl cu a hrial ih an hnenah rawl a ei duh nawnlo. 13 Judah mi kan nunau pawl khalin Piter vekin an ral a hrut ih dungah an sip. Barnabas tiangin an ralhrut cu an suan ve.

[T.3]

Pathian ih ral cun Pathian fate pawl thenthek ter ding le hnaihnok ding rori a tum ringring. Kan Khrihfa pumkhat sinak, rinumnak le duhdawtnak kan neihmi pawl hi Pathian duhmi an si ko nan kan khrihfa unau sinak thendarh hna cu a hlawhtling lai thotho ih a poizet a si.

1Kor.1:10 10 Ka u le ka nau tla, nan lak ih thentheknak a umlonak dingah nan thinlung rualaw te in u hram uh tiah kan Bawipa Jesuh Khrih hmin in ka lo dil a si. Rualremzet in, thinlungkhat letumtahnak bangrep in um uh.

[T.4]

Kum zabi tamzet sung ahhin, thurin thu ruangah mi tampi le kawhhran tampi in siatsuah nak tiang an tong. Tui ni ah poi kan ti zetmi cu mitampi in “thurin” timi tongkam sal ding khal an ngam nawn lo. Thurin timi cafang hi zirh tinak tluk a siih tulai kawhhran tampi hrangahcun atthlak thil ah a cang, ih a diklo le kalh zawngih hman ah a cang vivo thlang. Thurin hi thilthalo a sile ziangruangah Dungthluntu pawlin thlun ding in forh? Thurin hi mi thenthektu a sile ziangruangah kan pom duh rero? Dungthluntu pawl in thurin dik an timi teh ziang sullam a si pei?

[T.5]

Thurin Dik Timi Ih Tumtah

“Thurin dik” ziang a si ti theih kan tum hnik pei. “Dik” (sound) timi cafang hi Greek cafang  “hugiaino”ih ra suak a siih, siatlo mi a si lole belhciandawl tinak a si (Strong,s 5198).Thurin (mirang-doctrine) timi khal hi Greek cafang “Adidas” ihsin ra a siih 'zirh' tinak a si (Stron-g’s1319). Hi thil pahnih hi hmangkom awla a siatlo mi le belhciandawl mi zirhnak ti ah a cang.

[T.6]

Cui siattheilo mi zirhnak cu zo in a el thei ding? Kawhhran sungah thentheknak a suahter tu zirhnak cu a siat mi zirhnak lawng a si. Pathian thu hi mai duhdan thilthu ih suakmi a silo; na duhdan men ih leh theih khal a silo. Pathian thu hi lam hnih lawngin leh a theih, a dik mi amai duhdan vek ih leh, a si lole a siatmi kan mai duhdan vek ih leh.Cun kan leh tikah insiatsuah theitu thil pathum a um. Pakhatnak ah uarawknak, hmanbik ih theihawk ringring nak thinlung; a dik le diklo thu ah. A pahnihnak ahcun ngaihsakduhlonak, a thu kan thei thluh zirhnak dang a tul nawnlo ti thinlung neih. Pathumnak ah, Pathian thu hi a famkimlo ti in ruat ih bet tulnak ah kan ruahdan bet theih timi lungput tla an si. Kanmai duhdan le ruahdan hmangin Pathian tanpi kan tum theu. Tahthimnak ah, kan nunau pawl hi mawihmang zet ih ceiawk dingin Pathian ih fial men lawng a tawk lo, a Pathian thu kha fel deuh le fiang deuh in kan sim bet a tul tin kan ruat theu fawn. Cutin kan ti tikah kan farnu pawl hi Thlarau Thianghlim in thutak sungih hruai theilo ding in kan khamsak thawn a bangaw a si.

Johan 16:13 Sikhalsehla Thlarau a run tikah Pathian thudik langtertu a si ruangah thudik hmuahhmuah ah a lo hruai ding. Amai thuthu in zianghman a tong lo ding; a sinan a theihmi kha a sim ding ih a ra thleng leh dingmi thu tla kha a sim ding.

[T.7]

Dungthluntu pawl ih thurin (zirhnak)pawl hi mawhthluknak silo in kanmai duhdan zawng ih Cathianghlim rel thluh mei kan tum theu mi ruang ih nunsimnak sawn a si. Pathian thu ah kan duhzawng silo mi le kan thinlung in sawh deuhtu a um le kan zum duhlo mei. Cun mi hrekkhat cun anmai hrangah silo, tikcu dang, miphun dang a si lole hmun dang hrangah ti zawngin an let. Cun mi thenkhat cun, Farasi pawl bangin anmai dik an ti dan in an bet ih a phurrit zawngin an hmang. Cun mi hrekkhat lala cun thupi lo zawngin an namnuai ral tum men.

[T.8]

Mipi Thurin

Piter le Barnabas khan Pathian thu an ngai laiah buainak an nei dahlo; minung thu an ngai hnu lawngah an buai. Hlan thuanthu zoh tik khalah, minung thu ngai le minung duhdan ih an zirh ruangah kawhhran in harsatnak le hremnak tampi a thlenter tikah thil ti fuhlo mi tampi a nei a si.

Mathai 15:8-9 8 “Himi pawl hin an kaa lawngin in upat ih an thinlung ngaingai cun in hlat zet a si.” 9 “Milai ih tuahcop mi dan kha Pathian pekmi dan vekin an zirh ruangah, Keimah in biak rero khal hi thathnemnak zianghman a neilo, tiah Pathian in a ti,’ tiah a sim,” a ti.

Paul in, Timote hnen ih ca a kuat mi pakhatnak ah Efesa kawhhran ah zirhnak sual a lut thawk zo ih kawhhran a ciahneh vivo ding, timi hi a ruat har bikmi a si.

1Tim.1:3-4 3 Masidonia peng ka feh zawngih ka lo fial zo bangtukin Efesa khua ah um dingin ka lo duhsak mi a si. Efesa khua ih thuzirhnak diklo mi a zirhtu kha cubangtuk zirh nawnlo dinginva kham rori aw ti ka duh. 4 Elawknak lawng a suahter tu thuanthu menmen le an suahkehnak an pupa hmin sau zetzet ih nganmi an uarnak pawl hlon dingah sim hai aw. Ziangah tile cubangtuk pawl cun Pa thian tumtahnak an kimter theilo. Zumnak lawngin Pathian tumtahnak cu theihtheih a si.

[T.9]

Himi ca sung thotho ah Paul in, can neta lam ahcun mi tampi in zumnak tlansan in dawi thu le hla vek an buaipi ding ti thu a sim sal. Thinlung mumal neilo in Pathian mi vek bang an tum ding. Cui minung pawl cun thitawknak tla an kham ding, cule anmai duhdan in ti le rawl thu ah dan thar an tuah ding. Kawhhran sungih cuvek thilthalo pawl kan rem a sile thurin dik hram kan toh rero tinak tluk a si.

1Tim.4:1-6 1 Ni netnak can ahcun mihrek in Khrihfa zumnak hi an taan ding; bumtu thlarau an zum dingih khawsia ih zirhnak an thlun ding, tiah fiangten Thlarau in a sim. 2 Cubangtuk zirhnak cu thuphanper mibum thiam pawl in an zaiter. Annih cun thirling holhkang mi bangin a sia le a tha thleidan thiamnak thinlung a thi mi an si. 3 Cupawl cun nupa thitawk le rawl hrekkhat ei tla a thalo tin an zirh. Sikhal sehla Pathian in cui rawl pawl ei dingah a tuah ih Pathian a zumtu le a thudik a theitu pawl hrang ahcun lungawi thlacamnak thawn ei dingah a tha mi a si. 4 Pathian ih a tuahmi hmuahhmuah cu an tha theh; zianghman hnon ding a umlo. Sikhal sehla ziang hmuahhmuah cu lungawi thlacamnak thawn cosan ding a si; 5 Ziangah tile Pathian tongkam le thlacamnak in Pathian cosan tlak ah a tuah a si. 6 Hi zirhawknak hi Khrihfa kan unau pawl nan sim a si ahcun Khrih Jesuh ih riantu tha nan si ding. Nangmah khal na thlun rero zo mi a hman mi thuzirhnak le zumnak tongkam ihsin thlarau lam ah na cawm aw a si.

[T.10]

Paul khalin Timote hnenah, a casiar, thusim le thurin (zirhnak) ngaisang dingin a forh.

1Tim.4:13 Na hnen ka ra thlen hlan sung mi senpi hnenah Ca Thianghlim siar awla, thusimnak le thu zirhnak in na tikcu le na thazang rak hmang aw.

[T.11]

Timote hnenah, amai hrangah siseh a thuzirh mi a ngaitu pawl hrang khalih an hlawknak ding hrangah an thuzirhmi ngai le tuah dingin a forh bet.

1 Tim.4:16 Na nundan ralring awla na zirhmi tla ralring aw. Himi pawl hi catlo in tuah aw. Na tuah ring ring thei a si ahcun nangmah le na thusim mi a theitu pawl kha na run ngah ding a si.

[T.12]

Kaihhruai a thiam mi le hnatuan tha a tuan mi kawhhran upa cu ngah tlak an si.

1Tim.5:17 Kawhhran upa hnatuan tha a tuantu hruaitu cu tuanman a lethnih in ngah tlak an si. Cui upa lakah thusimnak le thuzirhnak ih a zuamzet pawl cun ngah tlak an si cuang.

[T.13]

A sinan thuzirhnak zianghman ah a siarlo tu pawl cu thudik an hnawl ruangah uarawknak thinlung neitu an siih ol-ai ten an thenthek awsal mei.

1Tim.6:1-5 1 Sal in a bawi pawl cu upat pek tlak an si, tiin ruat hai seh. Cutin an tuah a sile zohman in kan Pathian hmin le kan thuzirhnak hi an relse lo ding. 2 An bawi pawl Khrihfa an si tikah sal pawlin, “Khrihfa an si ve pam,” tiah hmuhsuam hlah haiseh. An hnatuan kha tha sinsin in an tuan ding a si; ziangah tile an hnatuanmi thathnemnak a cotu pawl cu an duhdawtmi zumtu pawl an si. Hi bangtukin thu an zirh dingih an sim ding. 3 Zokhal kan Bawipa Jesuh Khrih tong a hman mi le kan biaknak ih zirhmi thawn a kaihaw lo mi thu, mi a zirhtu cu 4 Zianghman thei hnailo mi titeraw men an si. Cupa cu tongfang pakhat thu khalah elawk nak le tawhawknak a duh ih lungkim ti a neilo. Cumi cun iksiknak, thutamnak, mi nautatnak, mi zumlonak le, 5 Thuhman a pom theilo mi le thinlungih thu a ruat thei tuk nawnlo mi pawl thawn catlo ih thu elawknak a suahter. Biaknak hi lennak lamzin pakhat a si tin an ruat.

Paul in Timote hnenah zumnak le duhdawtnak thawn a zirh mi thu pawl kha kaihnget ding in ralrinnak a pek.

2Tim.1:13 Ka lo zirh cia mi thudik cu hngetzet in kaitha awla na thlun ding le na zohthim dingah ret tha aw. Khrih Jesuh thawn kan pehzomawknak ruangin kan ta a simi zumnak le duhdawtnak sungah um ringring aw.

[T.15]

Belhciandawl Thurin

Khrihfa dinhmun ih kan theih tul mi cu Pathian ih thu, Bible hi kan hnenah pek a si ih, Pa thian in a thawkkhum mi a si ruangah a zate huapin a dikmi thurin a si.

2 Tim. 3:16 Ca Thianghlim hmuahhmuah hi Pathian ih fialnak in ngan mi a siih thudik zirhnak ah le zirhsualnak elnak ah le a sualmi remsalnak ah le dikte ih nitin nunnak ih zirhawknak ah a tha.

[T.16]

A theifiang hrihlo tu pawl fiangtertu ding umsun cu a siat theilo mi kan Pathian thu theihnaklawng hi a si.

Titas 1:9 Kan zumnak hrampi thawn a kaihaw mi le rintlak a simi kan thuthang kha hngetzet in a pom tu a si ding. Cuti cun midang pawl kha kan zirhawk mi thuhman thawn thazang a pe thei dingih cuih thudik a eltu pawlih palhnak khal a langter thei ding.

[T.17]

Hivek zirhawknak hi a theitu hmuahhmuah hrangah hlawknak a si. Titas bung hnihnak ih kan hmuh bangin mipa siseh nunau siseh, upa le mino hnen khalah a dikmi nundan thuhlaa zirh a si. Zumnak sungah kanmah in hruailut tu khal hi cuih thuzirhnak dik thotho cu a si.

Rom.6:17-18 17 Sikhal sehla Pathian hnenah thangthatnak um ko seh! Ziangah tile nannih tla cu sual nak ih sal nan rak si dah nan a tu ahcun zirhnak nan ngahmi sungih thudik khan nan thin lung sung zaten nanthlun zo. 18 Sualnak ihsin luatter mi nan siih diknak sal ah nan cang zo a si.

[T.18]

Mi tamzet ruahdan ahcun, Khrih ih taksa thenthek hi thurin dik sualtertu a silo. Kan lakkawi le kan bet a silo le kan ngaihsak lonak sawn hin zumtu pawl karlak a dangter theu sawn a si.Pathian thu thawn a siahrem theihlo mi thuzirhnak hrimhrim thlunlo dingin ralrin a tul. Thurin(zirhnak) kan comi hmuahhmuah khal sual theilo ih ruat ding a silo. Rosiah thurin kan timi zirhnak kan ngahmi hmuahhmuah hi kan pomluh hlanah rin a tlak le tlaklo ralring ten cikfel ta a tul. Barean mi pawl bangin a thar maw a hlun a va si hmanah buailo in cikfel sawn ding kan si.

Dungt.17:11 Cutawk ih mipi pawl cu Thessalonika mi pawl hnakin an thinlung a tluangtlam deuh. An thusimmi pawl thinlungtakten an ngai ih nitin ten Paul ih simmi cu a si ngaingai maw si ngai ngai  lo tiah Cathianghlim an siar ih an zohthim. [T.19]

Cathianghlim vek silo; thenthekawknak a suahtertu ding thuzirhnak a zirhtu kan thei a si ahcun anmah siseh an thuzirhmi khal siseh kan hrial a tul.

Rom.16:17 U le nau pawl, thenthekawknak a suahpitu le mi zumnak a buaitertu le nan cohlan ciami zirhawknak a dodaltu pawl kha ralring uh tiah ka lo forh. Annih cu pawl hlah uh.

[T.20]

Khrih thuzirh mi cu a thupi tuk ih kan thlunlo a si ahcun Pathian thawn thenawk vek a si.

2 Jon.1:9-10 9 Zokhal Khrih thuzirhnak sungah umlo in a hleifuan in a nungtu cu Pathian a neilo. Sikhal sehla Khrih thuzirhnak sungih a umtu cu Pathian a nei ih a Fapa khal a nei a si. 10 Curuangah mi pakhatkhat nan hnenah a ra thlengih hi thuzirhnak a kenglo a si ahcun nan inn ah tlunter hlah uh; “Na parah daihnak um seh,” ti hman ti duh hlah uh.

[T.21]

Khrih Thuzirhnak In A Hmunkhatter

Uarawknak thinlung tello in thudik a hawltu pawl cun thurin dik ih thukhat sinak umzia le a thil titheinak an sarngah ding a si. Pathian in simseh ti kan duhdan hnakin Pathian ih simmia thupi sawn. Voitampi kan nu le pa ih thusim mi ah kan ngaihlo zawng a um, a sinan a dikmi ihsin in kham dahlo, ziangah tile diklonak ruangih kuan ding thil tampi a um ruangah a si sawn theu. Kawhhran kan sinak dinhmun in kanmai duhdan zawngih Pathian thu kan simfiang tumnak in mi a thenthekter ih Pathian thil titheinak huham kan co thei mi khal kan caan phah a si. Thlarau Thianghlim laksawng khal mi za le kul tlunta khaan ah hmunkhatih an ton-awk hlan ah a thleng hrihlo a si kha. Cuvek laksawng co kan duh a sile kan lungput bangaw in kan hmuhdan khal hmunkhat a si a tul.

Dungt.2.1-4 1 Pentikos ni a thlen tikah zumtu hmuahhmuah cu hmunkhat ah an um. 2 Hmakhatte ah van ihsin thlipi hrang vekin thawmvang a rungih an tonak khan cu a khat theh. 3 Cule lei vek a si mi meisa hliau an rung suak zohzo ih cuih khan sung ummi hmuahhmu ah cu a run dai fingfing. 4 An zaten Thlarau Thianghlim in an khatih Thlarau in tong theinak a pek ih tong dangdangin an tong ciamco.

[T.22]

Mai Hmuhdan Ih Leh

A tamsawn cu kanmah le umnak ram tong cio in kan tong thluh. Bible thu kan siar le kan zirmi khal hi kanmah le tongin kan nei cio ih, cafang hmandan pawl khal a tlangpi thu ih mithiam deuh pawlin ralring le feltawk in an leh mi an si cio. Mirang tong hmang kan sile kan Bible ca khal Mirang in kan ngan ih a tawpnak khal ah a ngantu ih hmincawi in kan rel mei theu. Midang hnen ih bible thurin thu kan rel tikah, “Na lehdan,” tin kan ti aw theu, a ngai ngaite ti ahcun tong dang ihsin kan lehcop mi thurin a si fawn. Cumi cu zianghman a tha hnemlo mi a si.

[T.23]

Thuthimnakah ka nu in dawr ah sang,cawhnawi le thawphat lei dingin i fial ih, sawda, cek thling le mathai lei i fial tin ka rak leh a sile ka nu in a duh pei maw? Cun tlawngta pakhat ina camibuai sunmi cahnah cu a saza pa hnen ah kengin ka sunnak cu thusuhnak ka theih dan a dan ruangah a si tin va simsal sehla a saza pa in amai dusan vek silo tlawngta theihdan ih thlengsak in hmat a rak pe sal pei maw? Cutiang cun a ruatsak thei ding ka zum lo. Pathian thu hi phun hnih lawngin leh a theih, a dik in si lole diklo in; Pathian hi thuphir in a tong dahlo. Pathian thu dikte in a theilo ih diklo zet in a zirhtu cun Pathian ih thusuhnak an thelh ding ih an sung ding.

Jeim 3:1 Ka u le ka nau pawl, mi tamtuk in saza tuan duh hlah uh. Ziangah tile nan theih vekin kan nih saza pawl hi midang hnakih luar deuh in thurelnak kan tong ding a si.

2 Piter 3:16 Cakuat a ngan mi hmuahhmuah sungah hi thuhla a telh tik poh ah cubangtuk in a ngan theu a si. A cakuat mi sungah thuhla hrekkhat a nganmi cu theih a har mi an si ruangah miaa le mi hngethngailo pawl cun Ca Thianghlim ih cang dangdang an hrilhfiah sual vek tho tho in a ping a peng hlir in an sim a si. Cuticun anmai par lala ah siatralnak an thlenter.

[T.24]

Pathian thu cu Pathian ih ta a si, milai hnenih thuphuan cia langternak a siih, bulpak ih leh dingah tu ah siseh ziangtik hmanah a langter dahlo.

2 Piter 1:20-21 20 Thil dang hmuahhmuah hnakin himi hi cing tha uh – zokhal amah bul in Ca Thianghlim sungih profet thusim mi kha a fianter theilo ding. 21 Ziangah tile profet thusim mi cu milai duhnak men ihsin a ra mi a si dahlo; Pathian hnenihsin a ra mi thuthang an phuan tikah Thlarau Thianghlim forhfialnak in an sim mi a si.

Filipi 2:1-5 1 Khrih thawn nan pehzomawknak ruangah nan nunnak a hnget cuangih a duhdawtnak in nan hna a lo ngamter. Thlarau thawn pawlkomnak nan neiih pakhat le pakhat parah zang fah lainatnak nan nei a silo maw? 2 Cuti a sile hitin ka lo forh duh: nan ruahnak hmunkhat seh, duhdawtnak khalah pakhat le pakhat duhdawt aw ton uh, nan thinlung le nan tummi khal bangrep aw sehla cuticun lungawinak ka neih mi hi nan kimter ding a si. 3 Mi nahsuahnak nei in mai zawn lawng ruatih mai hminthatnak lawng hawlin zianghman tuah hlah uh. 4 Nanmah duhnak lawng silo in midang in an hrangah a thupi bikih an ruatmi kha a hmuh zia thiam ve uh. 5 Nan thinlungput dan cu Khrih Jesuh ih thinlung putdan vekin siseh.

[T.25]

Pathian cun a duhsanmi a sim ih, a sim mi khi a duhsanmi a si. Pathian thu hi theihdan dikpahnih a um dahlo, pakhat lawng a si. Amai ruahdan sawn khi. Pathian ih kawhhran hi cu hrongriam rawldawr vek men a silo; na duhdan ih cen a theih lo.                                                    

<Bung Hmaisa I A Sung Um Thu I Bung Neta>